Balıkesir Üniversitesi (BAÜN) Veteriner Fakültesi akademisyenlerinden Doç. Dr. Hakan Tavşanlı, Fen Edebiyat Fakültesi Kimya Bölümü akademisyenlerinden Prof. Dr. Seda Beyaz ve Savaştepe Meslek Yüksekokulu akademisyenlerinden Doç. Dr. Gülşak Çelik Gül’ün imzasını taşıyan akademik çalışma, gıda güvenliği ve halk sağlığı açısından büyük önem taşıyan çarpıcı sonuçlar ortaya koydu.
BAÜN
akademisyenlerinden Doç. Dr. Hakan Tavşanlı, Prof. Dr. Seda Beyaz ve Doç.
Dr. Gülşak Çelik Gül’ün birlikte yürüttüğü “Nanoborate Based
Decontamination of Poultry Carcasses” başlıklı çalışma, uluslararası dergi
sıralamalarında en üst dilimlerden olan Q2 kategorisindeki Food Science &
Nutrition dergisinde yayımlandı.
Doç. Dr. Hakan Tavşanlı; “Nanoborat
Temelli Çözüm Gıda Güvenliğinde Yeni Bir Alternatif Sunuyor”
Çalışma
hakkında değerlendirmede bulunan Doç. Dr. Hakan Tavşanlı, geliştirilen
“nanoborat” temelli yeni bir dekontaminantın, kanatlı karkaslarında patojen
mikroorganizmaları önemli ölçüde azalttığını ve ürünlerin raf ömrünü yaklaşık
%50 oranında uzattığını belirtti. Araştırmanın, uzun yıllardır kullanılan
geleneksel dekontaminasyon yöntemlerine alternatif olabilecek yenilikçi bir
yaklaşım sunduğu ifade edildi.
Günümüzde
kanatlı etinin dünya genelinde en çok tüketilen hayvansal protein
kaynaklarından biri olduğu, ancak aynı zamanda gıda kaynaklı zehirlenmelerin de
başlıca nedenleri arasında yer aldığına dikkat çeken Doç. Dr. Hakan Tavşanlı,
özellikle Salmonella spp. ve Campylobacter spp. gibi bakterilerin, yetersiz
hijyen koşullarında ciddi sağlık riskleri oluşturabildiğini vurgulandı.
Araştırmada ayrıca yaygın olarak kullanılan klor bazlı dezenfektanların bu
mikroorganizmaları tamamen ortadan kaldırmakta yetersiz kalabildiğini ve bazı
durumlarda çevreye zararlı yan ürünler oluşturabildiği ifade etti.
Nanoteknoloji ile Geliştirilen
“Nanoborat” Çözümü
Bor
minerallerini nanoteknoloji ile işleyerek “nanoborat” adı verilen yeni bir
çözüm geliştirdiklerini ifade eden araştırma ekibi, bu yöntemle bor
bileşiklerinin çözünürlüğü ve mikroorganizmalar üzerindeki etkisinin önemli
ölçüde artırıldığı belirtti.
Laboratuvar
testlerinde nanoborat çözeltisinin çok kısa sürede güçlü antibakteriyel etki
gösterdiğinin tespit edildiğini söyleyen akademisyenler, sadece 1 dakika içinde
bakteriler üzerinde yüksek düzeyde öldürücü etki oluşturduğunu ve 30 dakika
sonunda ise bu etkinin daha da arttığının belirlendiğini belirtti. Gerçek
üretim koşullarını yansıtan mezbaha uygulamalarında ise nanoborat ile işlem
gören kanatlı karkaslarında kontrol grubuna kıyasla raf ömründe %50 oranında
artış sağlandığının altını çizdi.
Akademisyenler
nanoborat teknolojisinin yalnızca gıda güvenliği açısından değil, çevresel
etkiler bakımından da önemli avantajlar sunduğu ifade ederek, klor bazlı
dezenfektanlara kıyasla zararlı yan ürün oluşumu riskinin düşük olmasının
yöntemi daha sürdürülebilir hale getirdiğini ve bu uygulamanın özellikle
kesimhaneler ve gıda işleme tesislerinde yaygınlaştırılmasıyla hem halk
sağlığının korunabileceğini hem de gıda israfının azaltılabileceğini vurguladı.
Makale erişim adresi: https://onlinelibrary.wiley.com/doi/10.1002/fsn3.71661
