BAÜN Akademisyeninden Farmakoloji Alanında Önemli Adım: Propolis, Birlikte Kullanılan İlaçlar ile Ciddi Etkileşimlere Girebilir

Balıkesir Üniversitesi (BAÜN) Tıp Fakültesi Tıbbi Farmakoloji Anabilim Dalı akademisyenlerinden Prof. Dr. Cengiz Gökbulut’un da içerisinde yer aldığı akademisyenlerin imzasını taşıyan çalışma, propolisin enrofloksasin ve onun aktif metaboliti siprofloksasin’in farmakokinetiği üzerindeki etkilerini inceleyerek gıda-ilaç etkileşimlerine ışık tutan önemli bulgular ortaya koydu.

BAÜN akademisyenlerinden Prof. Dr. Cengiz Gökbulut, Dr. Veteriner Hekim Büşra Aslan Akyol ile Muğla Üniversitesi akademisyenlerinden Doç. Dr. Osman Bulut ve Dr. Öğr. Üyesi Ali Sorucu tarafından ortaya koyulan “Food–Drug Interactions: Effect of Propolis on the Pharmacokinetics of Enrofloxacin and Its Active Metabolite Ciprofloxacin in Rabbits”  başlıklı çalışma, uluslararası dergi sıralamalarında en üst dilim olan Q1 ölçeğindeki “Pharmaceuticals” dergisinde yayımlandı.

Çalışma hakkında bilgi veren Balıkesir Üniversitesi Tıp Fakültesi akademisyenlerinden Prof. Dr. Cengiz Gökbulut, propolisin etkisiyle ilacın yarılanma ömrü ve sistemik yoğunluğunda anlamlı bir artış gözlemlendiğini belirtti. Bu artışın, propolisin bileşiminde yer alan fenolik bileşiklerden kaynaklanmasının muhtemel olduğunu ifade eden  Prof. Dr. Cengiz Gökbulut, propolis içerisinde bulunan  furanokumarinler, naringin, naringenin ve hesperidin gibi bazı bileşiklerin, çeşitli ilaçlarla etkileşime girdiğinin daha önceki çalışmalarda da rapor edildiğini belirtti. Özellikle, propolisin belirli CYP450 enzimlerini inhibe etme yoluyla bazı ilaçların yarılanma ömrünü (T1/2λz) uzatma eğiliminde olduğu vurgulayarak bu bileşiklerin tanımlanması ve analiz edilmesinin mümkün olduğunu ancak, propolisin 300’den fazla farklı bileşik içeren karmaşık bir yapıya sahip olduğunun unutulmaması gerektiğini söyledi.

Prof. Dr. Cengiz Gökbulut, sonuç olarak bir arı ürünü olan propolisin; içerdiği flavonoidler, fenolik bileşikler, polifenoller, terpenler, terpenoidler ve aromatik asitler gibi çok çeşitli doğal bileşikler aracılığıyla potansiyel antikanser, antiapoptotik, antidiyabetik, antienflamatuar, antioksidan ve antibakteriyel etkilere sahip olduğunun, çok sayıda deneysel, klinik öncesi ve klinik çalışmayla gösterildiğini ifade etti. Bununla birlikte, hekimler tarafından reçete edilen ilaçlarla birlikte bilinçsizce kullanılmasının öngörülemeyen ciddi etkileşimlere ve bunun sonucunda ilaç intoksikasyonlarına yol açabileceğini belirten Prof. Dr. Cengiz Gökbulut, bu nedenle, “gıda takviyesi” adı altında pazarlanan bu tür doğal ürünlerin, hekim görüşü alınmadan reçeteli ilaçlarla birlikte kullanılmaması gerektiğini vurguladı.

Makale erişim adresi: https://www.mdpi.com/1424-8247/18/7/967